NieuwsVan Wijk, weer een Hoornse zaak die verdwijnt
Van boenders en borstels tot leren tassen en ruiterspullen
Auteur: Femke Uiterwijk
In de eerste helft van onze eeuw stond het schoonhouden van alles wat
zich in en om het huis bevond hoog in het vaandel van iedere vrouw.
Of ze dat nu zelf deed of dat een dienstmeisje het vuile werk opknapte,
geboend werd er! De stoep, de straat, de muren van het huis, de zoldering,
ja, alles werd geschrobd. Vooral in de schoonmaaktijd. Dan werden er
ook veel borstels nieuw aangeschaft. "Borstels?", zult u zeggen... Zeker,
want voor elk hoekje en gaatje was wel een speciale boender in de handel
verkrijgbaar. Niet alleen de huisvrouw stond allerlei modellen bezems
en boenders ter beschikking, ook de boeren stuurden de bode naar de
stad met de opdracht een dozijn nieuwe borstels mee terug te brengen.
In die tijd werd nog iedere zaterdag het hele erf rondom de boerderij
geschrobd! En wat dacht u van de spaken van de houten karrenwielen?
Ook daarvoor was een speciale boender te krijgen.
In Hoorn kon men een kleine honderd jaar geleden voor al deze attributen terecht in de winkel van de heer Pieter Marinus van Wijk aan het Breed 25, nu hotel-restaurant De Posthoorn.
Op de foto van de winkel aan het Breed ziet u de eigenaar trots in de
deuropening van zijn magazijn staan. De hoeveelheid artikelen die in
de etalage en ervoor op de stoep ligt, doet inderdaad denken aan die
lang vervlogen tijd waarin de vrouw des huizes dagelijks met haar vinger
langs elke richel ging om te controleren of er nog stof op lag. En... dat
lag daar vast niet, want bladerend in de prijscourant van de firma Van
Wijk uit het jaar 1905 vind ik daarin ettelijke soorten bezems, boenders
en borstels. Alles in huis moet wel geblonken hebben. Er worden wel
12 soorten tapijtborstels vermeld en 9 verschillende raagbollen of halve
manen. Ik kom tegen: koeborstels, biggetjes oftewel kleine stoffertjes,
potloodborstels maar ook scheepsluiwagens, lepelvormige glazenwasschers,
lampenpoetsers, straatbezems of balijnbezems, insmeerborstels en flesschenwisschers
( die gezien de spelling vast veel beter schoonmaakten dan die van tegenwoordig)
Achter op de prijscourant staat ook nog dat het hier om een "Groothandel
in Sponsen, Zeemleer, Dwijlen" ging.
Echtpaar P.M. Van Wijk
Auteur: Femke Uiterwijk
Foto's: Frans Zack, Westfries Museum e.a.
Redactie bedrijvenrubriek website Vereniging Oud Hoorn: Hillebrand Peerdeman