Een eeuw lang actief voor Hoorns erfgoed

Tijdlijn ontwikkeling Hoornse scholen

Periode 1900 - 1920 Leerplichtwet (1901)

1900

HBS, MuntstraatDe Hogere burgerschool, die geleidelijk groeide, moest worden uitgebreid, waarvoor de gemeente een naast de school in de Muntstraat (nr. 4) gelegen perceel aankocht voor f 3200,-. De verbouwing, welke op zeer te betreuren wijze werd uitgevoerd, kostte f 10.000,-. Een bekend voor voorvechter van Hoorns stedenschoon, J.C. Kerkmeijer, de oprichter van de Vereniging Oud Hoorn, vond het gebouw niet mooi. In een boekje over Hoorn dat hij jaren later schreef en waarin ook het voormalige VOC-pand aan de Muntstraat wordt besproken, staat het volgende: 'het smakelooze gebouw rechts van dezen statigen gevel, dat bedoeld is als een uitbreiding van de Burgeravondschool, vormt wel een zeer groote tegenstelling. Het is te hopen, dat dit bouwproduct nog eens verdwijnen zal...'.

Bronnen:
Kroniek van Hoorn, 38
J. van Reijendam, 54
1902

De 1e burgerschool voor meisjes was gevestigd naast het voormalige Sint Jans Gasthuis aan het Kerkplein nr. 37. In 1902 werd er een lokaal achter de school gebouwd, volgens het ontwerp van van Reijendam. Deze uitbreiding was nodig omdat het aantal leerlingen op de school flink was toegenomen. Dit hing samen met de leerplichtwet die in 1901 was ingevoerd. De aanbesteding van het lokaal vond plaats op 24 juni 1902. Aannemer werd Simon Visser, timmerman te Hoorn voor de som van f 1991,- + f 315,- voor het meubilair. Het lokaal was bestemd voor 36 leerlingen. Zij mochten zitten op Amerikaanse 'New Triumph' school-banken. Er kwam een kachel van het merk 'Salamander'.

Bron: J. van Reijendam, 57
1903

Ramen 11Een nieuw gebouw verrees aan het Nieuwe Noord ten behoeve van de 1e burgerschool voor jongens. Op 17 februari 1903 stuurde gemeentearchitect van Reijendam het college van B&W een rapport over de toestand van de school. Volgens van Reijendam voldeed de school niet meer aan de wettelijke voorschriften. Het gemeentebestuur besloot een nieuwe school te laten bouwen. De oude school werd m.u.v. van één lokaal afgebroken. De hoofdtoegang die eerst aan het Nieuwe Noord lag werd verplaatst naar de Ramen. Hiervoor werd het gemeentelijke perceel Ramen 11 verbouwd.

Bronnen:
Kroniek van Hoorn, 40
J. van Reijendam, 58
1907

De gemeenteraad besloot om bij overname van de Hogere burgerschool door het Rijk kosteloos het benodigde terrein te verstrekken en bijdragen te verlenen in de oprichtingskosten en onderhoudskosten van een nieuw gebouw.

Bron: KVK, 42
1908


Nadat bekend was, dat door de Regering tot overname van de hier gevestigde Hogere burgerschool was besloten, kocht de gemeente het, voor deze school, benodigde terrein. Mevrouw Fabius - Chais van Buren stond het terrein, gelegen aan de Draafsingel, aan de gemeente af voor

f 1524,-, of voor slechts 0,40 ct. per m2. Voor het aanleggen van een toegangsweg naar de te bouwen Hogere burgerschool met inbegrip van eene overbrugging" van de Oosterpoortsgracht (de huidige Veliusbrug) verleende de gemeenteraad een krediet van f 32463,27.

HBS, Joh. Messchaertstraat

Bron: Kroniek van Hoorn, 43
1910

De gemeenteraad verleende aan Vereniging 'de Ambachtsschool voor Hoorn en Omstreken' een jaarlijkse bijdrage van f 2500,- in de kosten van een op te richten Ambachtsschool.

Bron: Kroniek van Hoorn 45
1911

In het VOC-gebouw aan Muntstraat nr. 4 werd de Rijksnormaalschool gevestigd. Het gebouw bleef tevens bestemd voor de toen nog bestaande burgeavondschool, later vervangen door het avond-Nijverheidonderwijs

Bron: Kroniek van Hoorn, 48
1912

Ambachtschool a.h. KeernDe Vereniging 'de Ambachtsschool voor Hoorn en Omstreken' vroeg en verkreeg t.b.v de op te richten Ambachtsschool aan het Keern, een geldlening van de gemeente tot een bedrag van f 41000,- à 4% 's jaars

Bron: Kroniek van Hoorn, 49
1913

handelsschoolDe gemeente Hoorn kwam in het bezit van een Rijkstuinbouwwinter-school, waarvoor de gemeente het terrein achter de Rijkshogereburger-school beschikbaar stelde. De daarop te bouwen school werd aanbesteed voor f 39700,-. De provincie droeg f 15000,- in de kosten bij. (1

Met medewerking van de gemeente kon door de vereniging 'Volksonder-wijs' een Handelsavondschool worden geopend. (2

Hoofdtoren HoornHet landbouwhuishoudonderwijs deed in dit jaar zijn intrede in deze gemeente. De gemeente verleende daarvoor een subsidie uit de gemeente-kas en gaf als 'voorlopige' huisvesting een paar bovenlokalen van de Hoofdtoren. Tot het landbouwhuishoudonderwijs behoorden over het algemeen alle scholen en cursussen waar huishoudelijke en land- en tuinbouwvakken op het lesprogramma stonden. Het landbouwhuishoud-onderwijs was geschikt voor alle plattelandsmeisjes omdat het in eerste instantie gericht was op het voeren van een huishouding op het platte land. Daarnaast was er aandacht voor de specifieke taken van de toekomstige boerin op het bedrijf. Veel aandacht in het lesprogramma was er in het begin voor 'hygiëne'. De nadruk werd gelegd op een 'gezonde levenswijze in een schoon, fris en licht huis'. Bedsteden werden bijvoorbeeld afgeraden. Zij waren een ideale plaats voor ongedierte. Het landbouw-huishoudonderwijs bleef tot 1968 als aparte onderwijsvorm bestaan. (2

1) Kroniek van Hoorn, 50
2) Kroniek van Hoorn, 51
3) Kroniek van Hoorn, 52
1914

Aan het Nieuwe Noord werden twee huisjes aangekocht. De vrijgekomen percelen moesten dienen tot vergroting van de speelplaats van 1e burger-school voor jongens.

Bron: Kroniek van Hoorn 52
1915

1e Burgerschool,hoek  Draafsingel hoek Johan MesschaertstraatDe 1e burgerschool voor meisjes gevestigd aan het Kerkplein en de 1e burgerschool voor jongens gevestigd aan de Ramen / Nieuwe Noord werden opgeheven en beide scholen werden samengevoegd tot 1e burger- school voor jongens en meisjes, in een nieuwe school aan de Draafsingel hoek Johan Messchaertstraat. Voor de bedoelde school werd een crediet verleend van f 45600,-. (ontworpen door gemeentearchitect Jb. Faber)

Bron: Kroniek van Hoorn, 53
1916

De gemeentescholen werden met ingang van 1 september herdoopt en zouden voortaan heten: Gemeenteschool I (school Muntstraat), Gemeente-school II (school Kruisstraat), Gemeenteschool III (school Draafsingel)

Bron: Kroniek van Hoorn, 54
1917

Huishoudschool KerkpleinIn dit jaar had de gemeente vergevorderde plannen ontwikkeld om de Naai- en Breischool om te zetten in een meer all-round "vakschool voor meisjes", voorloper van de Huishoud- en Industrieschool. Oorspronkelijk werd een terrein aan de Draafsingel, vlak bij de Rijks-HBS voor de bouw van deze school bestemd. De hoge kosten echter vormden, gezien de onzekere tijdsomstandigheden, een te ernstige belemmering om dit bouwplan door te zetten. Men moest toen gaan omzien naar een bestaand gebouw dat voor dit doel kon worden ingericht. Vele gebouwen passeerden de revue en uiteindelijk viel het oog op de leeggekomen school aan het Kerkplein. De verbouwing gegund aan de Hoornse aannemer Pieter Lugtig voor de som van f 15.698 vond plaats in dit jaar. Aan de voorgevel kwam een aanbouw met één verdieping, beneden bestemd voor fietsenbergplaats en wachtkamer. De achterzijde van het gebouw werd verlengd met een keuken op de begane grond en een lokaal voor kostuum naaien op de eerste verdieping. (1

Oprichting R.K. school voor (M)ULO. (2

(1 Kwartaalblad Oud Hoorn 1979-58
(2 Geen bleekveldje
1918

St. Aloysius, Onder de Boompjes- In dit jaar krijgt het bestuur R.K. schoolvereniging St. Aloysius toestemming om de woning Onder de Boompjes 19 te verbouwen tot school voor Meer Uitgebreid Lager Onderwijs. Door architect W.N. Vlaming uit Medemblik werd de verbouwing uitgevoerd. Directeur Hagenaars begon met 37 leerlingen in het "nieuwe" schoolgebouw (1.

- M.i.v. 1 september verhuurde de gemeente aan het Rijk een stuk grond, ter grootte van ongeveer 1 ha., gelegen achter de Rijkstuinbouwwinterschool, ingericht als sportterrein t.b.v. de Rijks-HBS, voor de tijd van 40 jaar, tegen een huurprijs van f 750,- per jaar.(2
Het bestuur van de Christelijke school vroeg en verkreeg in huur van de gemeente de voormalige 1e burgerschool voor jongens aan het Nieuwe Noord (3.

(1 Geen bleekveldje / Hoorn Huizen Straten Mensen
(2 Kroniek van Hoorn, 59
(3 Kroniek van Hoorn, 60